Η σωστή διατροφή των μελισσών αποτελεί το θεμέλιο για την επιβίωση και την ανάπτυξη κάθε μελισσοκομικής μονάδας, ειδικά κατά τις περιόδους που η φύση δεν προσφέρει επάρκεια. Πολλοί μελισσοκόμοι αναρωτιούνται για το πώς μπορούμε να δώσουμε γύρη στα μελίσσια με τρόπο ασφαλή, οικονομικό και αποτελεσματικό, χωρίς να βασίζονται αποκλειστικά σε αμφιβόλου ποιότητας υποκατάστατα γύρης. Στο άρθρο αυτό θα αναλύσουμε τη διαδικασία για να προσφέρετε φυσική γύρη απευθείας μέσα στα πλαίσια της κυψέλης, εξασφαλίζοντας έτσι την απαραίτητη πρωτεΐνη για μέλισσες που θα οδηγήσει σε εκρηκτική αύξηση του γόνου και σε μια πλούσια παραγωγή μελιού.
Η σημασία της γύρης στην ελληνική μελισσοκομία
Το αιώνιο πρόβλημα των μελισσοκόμων είναι πώς θα έχουν δυνατά μελίσσια ώστε να μαζεύουν περισσότερο μέλι. Στην Ελλάδα αυτό το πρόβλημα είναι πιο έντονο. Από τη μία πλευρά, η χώρα μας με το ξηροθερμικό κλίμα το καλοακαίρι δεν έχει πολλή γύρη. Από την άλλη, το 60% της ελληνικής παραγωγής είναι μέλι πεύκου που παράγεται τη θερινή περίοδο. Είναι κοινώς αποδεκτό ότι για να πετύχει κανείς ισχυρά μελίσσια, αυτά χρειάζονται φυσική γύρη και μάλιστα σε μεγάλες ποσότητες. Μόνο έτσι θα αναπτυχθεί πλούσιος γόνος από τον οποίο θα προκύψουν οι εργάτριες μέλισσες που θα συλλέξουν το μέλι.
Η εμφάνιση της γυρεόπιτας και το κόστος
Κάπως έτσι δημιουργήθηκαν οι γυρεόπιτες, οι οποίες είναι ειδικά ζυμάρια μελισσοτροφών που περιέχουν γύρη και αυξάνουν τον γόνο. Ωστόσο, σύντομα οι μελισσοκόμοι αλλά και οι έμποροι αντιλήφθηκαν ότι η γύρη έχει μεγάλο κόστος. Οι τροφές που φτιάχνονται αποκλειστικά με αυτήν είναι οικονομικά ασύμφορες. Για τον λόγο αυτό, η αγορά στράφηκε στην αναζήτηση για υποκατάστατα γύρης.
Τα υποκατάστατα και οι κίνδυνοι της σόγιας
Στη συνέχεια, διάφορα υποκατάστατα, δηλαδή συστατικά όπως η σόγια και η σκόνη γάλακτος που θα μπορούσαν να αντικαταστήσουν τη γύρη στα ζυμάρια, άρχισαν να χρησιμοποιούνται σε μεγάλες αναλογίες εντός των μελισσοτροφών. Σε πολλές περιπτώσεις, μάλιστα, η φυσική γύρη δεν περιλαμβάνεται καν στα ζυμάρια και χρησιμοποιούνται μόνο υποκατάστατα.
Παρόλο που δεν είμαι σε θέση να κρίνω αν ένα υποκατάστατο μπορεί να παίξει τον ίδιο ρόλο με τη γύρη, η αλήθεια είναι ότι τα δύο αυτά υλικά δεν έχουν καμία σχέση μεταξύ τους. Επιπλέον, τα γενετικώς τροποποιημένα φυτά της σόγιας είναι κατασκευασμένα έτσι ώστε να τα δαγκώνει το σκουλήκι και να πεθαίνει. Αυτό δημιουργεί σοβαρές αμφιβολίες για το αν τελικά κάνουν καλό στον οργανισμό των μελισσών.
Τι δείχνουν οι έρευνες για τα μεταλλαγμένα
Ψάχνοντας την επίδραση που έχει στον άνθρωπο η κατανάλωση μεταλλαγμένων φυτών, τα ευρήματα είναι ανησυχητικά. Από έρευνες που έχουν γίνει, αποδεικνύεται ότι υπάρχει το ενδεχόμενο πρόκλησης αλλεργιών μέσω της κατανάλωσης μεταλλαγμένων. Παράλληλα, παρατηρείται αύξηση της αντίστασης των μικροβίων στα αντιβιοτικά και μείωση της αποτελεσματικότητας αυτών των φαρμάκων. Η παραγωγή νέων τοξινών από μεταλλαγμένα φυτά, τα οποία βγάζουν τοξικές ουσίες ενάντια σε ζιζάνια και έντομα, μπορεί τελικά να αποβεί τοξική και για τον άνθρωπο.
Οι εισαγωγές και η απειλή της νοζεμίασης
Από την άλλη πλευρά, είναι σχεδόν σίγουρο ότι στη χώρα μας εισήχθησαν ανεξέλεγκτες ποσότητες γύρης που μετέφεραν τον ιό του νέου τύπου νοζεμίασης, γνωστό ως Nosema cerana. Η συγκεκριμένη νοζεμίαση εξαπλώθηκε από την Κίνα και την Ινδία και έφτασε εδώ μέσω της μολυσμένης γύρης, και όχι με φυσικό τρόπο. Αυτό είναι το μόνο σίγουρο.
Το μεγάλο δίλημμα του μελισσοκόμου
Άρα λοιπόν, αν τα υποκατάστατα προκαλούν φόβο λόγω των μεταλλαγμένων συστατικών και της πιθανής δυσανεξίας που προκαλούν στις μέλισσες, και αν από την άλλη πλευρά η ξένη γύρη κρύβει κινδύνους για μετάδοση ασθενειών, τι μπορεί να κάνει ένας μελισσοκόμος; Πώς μπορεί να βοηθήσει τα μελίσσια του ώστε να αναπτύξουν περισσότερο γόνο και να παράγουν πλούσιο μέλι το καλοκαίρι; Υπάρχει τελικά ιδανική λύση; Η απάντηση είναι ξεκάθαρα ναι.
Η αυτόνομη συλλογή με γυρεοπαγίδες
Η πραγματική λύση βρίσκεται στην τοποθέτηση μερικών δικών μας συσκευών, όπως οι γυρεοπαγίδες. Με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να συλλέξουμε απόλυτα ασφαλή και καθαρή γύρη από τα δικά μας δυνατά μελίσσια, κατά τους μήνες Απρίλιο, Μάιο ή και τον Οκτώβριο.
Οι τρόποι συντήρησης της γύρης
Αφού μαζέψουμε τη γύρη από τις παγίδες, έχουμε δύο επιλογές για τη σωστή συντήρησή της. Η πρώτη επιλογή είναι να την απλώσουμε σε ένα μεγάλο ταψί και να την αφήσουμε εκτεθειμένη στον ήλιο μέχρι να ξεραθεί εντελώς, φροντίζοντας να την αναδεύουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα. Η δεύτερη επιλογή είναι να την αποθηκεύσουμε κατευθείαν στην κατάψυξη ή στο ψυγείο, ώστε να τη διατηρήσουμε σε νωπή μορφή.
Η προετοιμασία για τη χρήση
Όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή και τη χρειαστούμε, ο καλύτερος τρόπος διαχείρισης είναι να την τοποθετήσουμε μέσα σε ένα μπλέντερ ώστε να γίνει ψιλή σκόνη. Αν αυτή η διαδικασία δεν είναι εύκολο να γίνει, μπορούμε χωρίς κανένα πρόβλημα να τη χρησιμοποιήσουμε και στην αρχική της μορφή, όπως ακριβώς μαζεύτηκε. Η όλη διαδικασία εφαρμογής είναι εξαιρετικά απλή.
Η επιλογή των κατάλληλων πλαισίων
Παίρνουμε πλαίσια με μαύρες κηρήθρες κατά προτίμηση, καθώς η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Το καλοκαίρι οι μέλισσες επιλέγουν να γεννούν και να δουλεύουν σχεδόν αποκλειστικά σε μαύρα κεριά, τα οποία είναι πολύ πιο ανθεκτικά στις υψηλές θερμοκρασίες. Αντίθετα, υπάρχει πάντα ο φόβος ότι τα λευκά κεριά, που είναι φρέσκα και μαλακά, μπορεί να λιώσουν ή να καταστραφούν από την έντονη καλοκαιρινή ζέστη.
Η διαδικασία γεμίσματος της κηρήθρας
Ρίχνουμε τη γύρη, είτε τριμμένη σε σκόνη είτε άτριφτη, απευθείας επάνω στο πλαίσιο. Στη συνέχεια, με τη βοήθεια μιας μικρής σπάτουλας, σπρώχνουμε απαλά τους κόκκους ώστε να μπουν βαθιά μέσα στα κελιά μέχρι αυτά να γεμίσουν εντελώς.
Αφού την απλώσουμε καλά και ομοιόμορφα σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επιφάνεια του πλαισίου, παίρνουμε ένα μικρό ψεκαστηράκι γεμάτο νερό και τη μουσκεύουμε πολύ καλά.
Το αποτέλεσμα του ψεκασμού
Μόλις ολοκληρώσουμε τον ψεκασμό, θα παρατηρήσουμε μια άμεση αλλαγή στην υφή και την εμφάνιση του υλικού. Η υγρασία θα βοηθήσει τη γύρη να σταθεροποιηθεί και να ενσωματωθεί τέλεια μέσα στα κελιά της κηρήθρας, παίρνοντας την τελική της μορφή πριν τοποθετηθεί στην κυψέλη.
Η αντίδραση των μελισσών στην υγρή γύρη
Δεν μας ανησυχεί καθόλου το γεγονός ότι η γύρη είναι υγρή κατά την τοποθέτηση. Μόλις το πλαίσιο μπει μέσα στην κυψέλη, οι μέλισσες θα αναλάβουν δράση και θα τη φέρουν αμέσως στα μέτρα τους. Μέσα σε μόλις 24 ώρες, η εικόνα της κηρήθρας αλλάζει εντελώς. Πλέον, η γύρη φαίνεται ολόιδια σαν να τη συνέλεξαν οι ίδιες οι μέλισσες από τη φύση, με τη διαφορά ότι είναι απόλυτα ελεγμένη και δική μας γύρη.
Η σημασία του ψεκασμού στη ζύμωση
Το βρέξιμο με το ψεκαστηράκι παίζει τεράστιο ρόλο στην όλη διαδικασία, καθώς ξεκινάει τη ζύμωση της γύρης. Μέσω αυτής της φυσικής διαδικασίας δημιουργούνται τα απαραίτητα ωφέλιμα βακτήρια τα οποία είναι απολύτως αναγκαία για τη σωστή θρέψη και την ανάπτυξη του γόνου. Μετά το πρώτο εικοσιτετράωρο, θα παρατηρήσετε ότι τα κελιά δεν φαίνονται πλέον ξεχειλισμένα. Αυτό συμβαίνει επειδή οι μέλισσες αφαίρεσαν την περιττή υγρασία, την πίεσαν προσεκτικά με το κεφάλι τους και την αποθήκευσαν σφιχτά βαθιά μέσα στα κελιά.
Γυρεόπιτα εναντίον φυσικού πλαισίου γύρης
Αξίζει να θυμάστε μια πολύ μεγάλη διαφορά στην απόδοση της τροφής. Για να καταφέρουν οι μέλισσες να μεγαλώσουν ένα γεμάτο πλαίσιο γόνου χρησιμοποιώντας έτοιμη γυρεόπιτα, χρειάζονται τουλάχιστον ένα κιλό ζυμάρι. Αντίθετα, με μόλις ένα πλαίσιο φυσικής γύρης μπορούν να αναπτύξουν έως και τέσσερα πλαίσια γόνου.
Φυσικά, αυτή η έκρηξη ανάπτυξης δεν θα γίνει ακαριαία. Οι μέλισσες δεν μπορούν να κατανοήσουν τη δική μας ανάγκη για άμεση αύξηση του πληθυσμού με σκοπό να εκμεταλλευτούμε το μέλι πεύκου. Μέσα στη δική τους κοινωνία λειτουργούν με βάση το ένστικτο. Βλέπουν ότι είναι καλοκαίρι και γνωρίζουν ότι πρέπει να κάνουν οικονομία δυνάμεων αλλά και σωστή διαχείριση στα αποθέματά τους.
Η αλήθεια για τις τεχνητές τροφές
Θα το επαναλάβω για ακόμα μία φορά, καθώς είναι μια μεγάλη αλήθεια της μελισσοκομίας. Δεν είναι δυνατόν να δίνουμε απλώς ένα λουκούμι ή ένα κιλό έτοιμης γυρεόπιτας στα μελίσσια και να περιμένουμε μαγικά ότι θα γεμίσουν αμέσως με γόνους. Να είστε σίγουροι για το εξής: όση γυρεόπιτα και να τους δώσετε, αν οι μέλισσες δεν βρουν έστω και μια μικρή εξωτερική ροή γύρης από τη φύση, δουλειά δεν γίνεται. Το έχω τσεκάρει κατ' επανάληψη στην πράξη και δεν θέλω να κρύβω την πραγματικότητα από τους συναδέλφους μελισσοκόμους.
Η ανωτερότητα της φυσικής γύρης
Ασφαλώς, η δική μας φυσική γύρη που τοποθετείται στα πλαίσια με τον παραπάνω τρόπο είναι κλάσεις ανώτερη από οποιοδήποτε εμπορικό υποκατάστατο. Στη μελισσοκομία ισχύει ένας χρυσός κανόνας: πρέπει να είστε πάντα γενναιόδωροι με τα μελίσσια σας, ώστε να είναι και αυτά γενναιόδωρα μαζί σας. Η μέλισσα είναι ο καλύτερος καλοπληρωτής της φύσης και ό,τι της προσφέρεις σε φροντίδα και σωστή τροφή, θα στο επιστρέψει στο πολλαπλάσιο με μια πλούσια παραγωγή μελιού.
Προσοχή στη μούχλα και ποιοτικός έλεγχος
Κλείνοντας, είναι εξαιρετικά σημαντικό να τονίσουμε το κομμάτι της ασφάλειας της τροφής. Αν η αποθηκευμένη γύρη για οποιονδήποτε λόγο κρατήσει υγρασία και μουχλιάσει, γίνεται αμέσως ακατάλληλη και επικίνδυνη για την υγεία των μελισσών. Ένας πρακτικός τρόπος ελέγχου είναι να τη δοκιμάζετε πρώτα εσείς οι ίδιοι. Αν η γεύση της είναι καθαρή, ευχάριστη και όπως πρέπει, τότε και μόνο τότε μπορείτε να τη δώσετε άφοβα στα μελίσσια σας.
Καλή σας επιτυχία!
Δείτε τη διαδικασία και σε βίντεο:
Melissocosmos ελάτε να γνωρίσουμε τον μαγικό κόσμο των μελισσών
Στηρίξτε τον Melissocosmo κάνοντας like πατήστε το πλήκτρο (ΜΟΥ ΑΡΕΣΕΙ)...
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου