Η επιλογή της κατάλληλης μελισσονομής αποτελεί το πιο κρίσιμο βήμα για κάθε παραγωγό, καθώς η σωστή μεταφορά των μελισσιών μας προς την ανθοφορία ή τις μελιτοεκκρίσεις καθορίζει ολόκληρη τη μελισσοκομική χρονιά. Για να στεφθεί με επιτυχία αυτή η μετακίνηση, απαιτείται μια σειρά από προσεκτικούς χειρισμούς, σωστή προετοιμασία κυψελών και γνώση των κινδύνων που κρύβει η διαδρομή. Στο άρθρο αυτό θα αναλύσουμε βήμα-βήμα όλη τη διαδικασία για ασφαλή μεταφορά μελισσιών χωρίς απώλειες πληθυσμού.
Άρθρο για νέους μελισσοκόμους
Άλλο ένα άρθρο σήμερα που στοχεύει τους νέους κι άπειρους μελισσοκόμους. Ένα άρθρο που εσείς ζητήσατε. Θέλω να ξαναπώ ότι όταν θέλετε να διαβάσετε κάτι μελισσοκομικό, τότε απλώς ζητήστε το μας με mail ή σχόλιο και θα το ετοιμάσουμε άμεσα.
Προγραμματισμός για τη μεταφορά μελισσιών
Σήμερα θα προσπαθήσω να περιγράψω πώς γίνεται η μεταφορά των μελισσιών μας, π.χ. από τον κάμπο στο έλατο. Κατ' αρχήν καλό είναι να γνωρίζετε από πολύ πριν την ημερομηνία περίπου που θέλετε να μεταφέρετε τα μελίσσια σας. Αυτό το λέω γιατί πρέπει να προετοιμαστούν τα μελίσσια μας. Δείτε πώς.
Προετοιμασία και ενδυνάμωση των μελισσιών
Εγώ ας πούμε γνωρίζω από αρχές Φεβρουαρίου, ότι περίπου στις 20 Μαΐου πρέπει να μεταφέρω τα μελίσσια μου στον έλατο. Ας μην κολλήσουμε στην ακριβή ημερομηνία μεταφοράς όμως, απλώς δίνω μια πιθανή ημερομηνία για να γίνει πιο κατανοητό το άρθρο.
Μέχρι τότε λοιπόν πρέπει να έχω φροντίσει όσα μελίσσια θέλω να μεταφέρω στον έλατο να είναι πάρα πολύ δυνατά μελίσσια προκειμένου να πάρω τη μεγαλύτερη δυνατή ποσότητα μελιού. Δεν πρέπει τίποτα να αφήνουμε στην τύχη του. Απαιτείται να κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να γίνουν τα μελίσσια μας δυνατά και παραγωγικά μελίσσια.
Ας πούμε λοιπόν ότι έχω 110 μελίσσια και θέλω να μεταφέρω στον έλατο 100 μελίσσια. Άραγε λέτε είναι δυνατό να έχουμε 100 από τα 110 μελίσσια μας δυνατά όταν το θέλουμε;
Η απάντησή μου είναι ΝΑΙ. Και πρέπει να είναι ναι.
Διαχείριση και παραγωγικότητα μελισσοκομείου
Μιλούσα πέρυσι με έναν μελισσοκόμο, ο οποίος μου είπε ότι είχε 250 μελίσσια, από τα οποία τα παραγωγικά μελίσσια του ήταν μόνο 150. Κατά τη γνώμη μου αυτός ήταν ένας αποτυχημένος μελισσοκόμος. Δεν μπορεί να έχουμε 40% απώλειες σε μη παραγωγικά μελίσσια. Αυτό όμως είναι ένα θέμα που θα το διαβάσετε σε άλλο άρθρο σύντομα…
Εντατική φροντίδα και ανάπτυξη
Πρέπει λοιπόν, αφού έχω 110 μελίσσια, να τα φροντίζω εντατικά, να τους δώσω σιροπάκι τακτικά για να αναπτυχθούν από νωρίς, να τους δώσω πατώματα πριν εκδηλωθεί τάση για σμηνουργία, να τους δώσω τρίτα πατώματα σε όσα από αυτά αναπτυχθούν πολύ για να μην μου σμηνουργήσουν, και το σημαντικότερο, να πάρω από τα πολύ δυνατά γόνους ή πληθυσμό, και να βοηθήσω τα πιο αδύναμα.
Το ζητούμενο σε ένα σωστό μελισσοκομείο είναι να έχουμε όλα μας τα μελίσσια παραγωγικά ή και ισοδύναμα. Αυτό μπορούμε να το επιτύχουμε μόνο αν βοηθάμε τα αδύναμα δίνοντάς τους γόνο ή πληθυσμό από τα δυνατά.
Επιλογή θέσης στο βουνό
Όταν λοιπόν έρθει ο Μάρτιος και δώσουμε τα πρώτα πατώματα, θα πρέπει να αποφασίσουμε και σε ποιο σημείο θα μεταφέρουμε τα μελίσσια μας. Στην προκειμένη πρέπει να πάω στο βουνό, να επιλέξω σημείο και να βάλω ένα σημάδι για να μην μου πιάσει άλλος το μέρος που θέλω.
Περιπτώσεις όπως να βάλουμε σημάδια σε 10 διαφορετικά σημεία και στο τέλος να αποφασίσουμε σε ποιο απ' όλα θα πάμε τα μελίσσια μας είναι κατακριτέες. Τέτοιες τακτικές είναι καραγκιοζιλίκια, και θα τις χτυπάμε με λύσσα από αυτό εδώ το blog... Τέτοιοι τύποι, που γεμίζουν ολόκληρες περιοχές με σημάδια, που στο τέλος δεν βάζουν μελίσσια, δυσκολεύουν το έργο των συναδέλφων τους, με αποτέλεσμα αυτοί στο τέλος, μην έχοντας πού αλλού να βάλουν μελίσσια, τα βάζουν κοντά σε δρόμους και τρώνε μηνύσεις.
Προετοιμασία για τη μεταφορά
Σημαδεύουμε λοιπόν την περιοχή μας και φεύγουμε.
Συνεχίζουμε την καλή δουλειά μας και την περιποίηση των μελισσιών μας, με διπλό στόχο όπως είπα. Δηλαδή, και να φτιάξουμε πολύ δυνατά μελίσσια για τις 20 Μαΐου, και να περιορίσουμε τα αντιπαραγωγικά μας μελίσσια σε ποσοστό κάτω του 10%. Προσωπικά δεν πιστεύω ότι υπάρχει στόχος που μπορεί να θέσει ένας άνθρωπος, στο μέτρο του δυνατού πάντα, και να μην τον πετύχει…
Γι' αυτό ας υποθέσουμε ότι πλησιάζει η ημερομηνία 20 Μαΐου και έχουμε πετύχει τον στόχο μας να έχουμε 100 δυνατά παραγωγικά μελίσσια. Περίπου 2 ημέρες πριν τη μεταφορά, πρέπει να ετοιμαζόμαστε με τα απαραίτητα.
Απαραίτητος μελισσοκομικός εξοπλισμός
Αυτά μπορεί να είναι, π.χ., ιμάντες πρόσδεσης για να δέσουμε τα μελίσσια μας, σχοινιά (τριχιές) για κάθε περίπτωση που χρειαστούν, βαμβάκι και ταινία (χαρτοταινία) ή απλή ταινία, που μπορούν να μας χρησιμεύσουν για να κλείσουμε μια τρύπα ή χαραμάδα σε ένα μελίσσι που δεν κλείνει καλά και βγαίνουν έξω οι μέλισσες. Ακόμα, φακός κεφαλής οπωσδήποτε, καπνιστήρι, πορτάκια, και τέλος να έχουμε εξασφαλίσει τους βοηθούς μας για την ημέρα της φόρτωσης.
Τυχόν ατύχημα στον δρόμο ενώ έχουμε μελίσσια φορτωμένα είναι ό,τι χειρότερο μπορεί να συμβεί…
Φυσικά και η προετοιμασία στο φορτηγάκι που θα μεταφέρει τα μελίσσια μας πρέπει να γίνει. Είναι πολύ άσχημο να μείνει στον δρόμο φορτωμένο μελίσσια μάλιστα. Κάτι τέτοιο θα θέσει σε κίνδυνο τη ζωή των μελισσιών μας, αν παραμείνουν πολλές ώρες φορτωμένα και κλεισμένα σε ένα χαλασμένο φορτηγάκι.
Προετοιμασία της νέας θέσης και φόρτωση
Μια δυο ημέρες πριν τη μεταφορά θα πρέπει να έχουμε πάει και να ετοιμάσουμε το σημείο που θα μπουν τα μελίσσια μας, καθάρισμα χόρτων, ίσιωμα λίγο με ένα τσαπί όπου χρειάζεται κτλ.
Όταν έρθει λοιπόν το βράδυ, πρέπει να πάμε με το φορτηγάκι και τους βοηθούς μας στο μελισσοκομείο μας. Οι κινήσεις μας πρέπει να είναι ήσυχες και όσο το δυνατόν πιο αθόρυβες, προκειμένου να μην αναστατώσουμε τα μελίσσια και μαζευτούν στη σανίδα πτήσης, γιατί σε τέτοια περίπτωση δύσκολα μπαίνουν μέσα μετά. Πρέπει να σβήσουμε το φορτηγάκι μας αρκετά μακριά από τα μελίσσια μας, γιατί ο θόρυβος τα ενοχλεί και πετιούνται έξω.
Διαδικασία καπνίσματος και κλεισίματος
Στη συνέχεια ανάβουμε το καπνιστήρι μας και περιμένουμε να βραδιάσει αρκετά ώστε να γυρίσουν όλες οι συλλέκτριες μέλισσες στις κυψέλες τους. Τότε θα πρέπει να περνάμε και να ρίχνουμε καπνό στις εισόδους των μελισσιών που θα φορτώσουμε εκείνο το βράδυ (ανάλογα πόσα χωράει το φορτηγό). Ρίχνουμε δυο τρεις φορές καπνό σε όλα αυτά τα μελίσσια, και βλέπουμε ότι έχουν μπει σχεδόν όλες οι μέλισσες μέσα στις κυψέλες.
Στην συνέχεια παίρνουμε τα πορτάκια κι αρχίζουμε να τα κλείνουμε. Αν έχουμε και κανένα βουρτσάκι εκεί να σπρώχνουμε καπνίζοντας τυχόν μέλισσες που δεν μπαίνουν μέσα, αυτό θα μας βοηθήσει πολύ.
Φόρτωση των κυψελών στο φορτηγό
Σε λίγη ώρα όλα τα μελίσσια που θα μεταφερθούν αυτό το βράδυ έχουν κλειστεί. Τα φορτώνουμε λοιπόν με προσοχή στο φορτηγό, που έχουμε φέρει πλέον πολύ κοντά στο μελισσοκομείο μας.
Μερικοί μελισσοκόμοι υποστηρίζουν ότι δεν πρέπει να σβήνει η μηχανή από το φορτηγό όσο υπάρχουν μελίσσια φορτωμένα πάνω σε αυτό. Αυτό λένε ότι το κάνουν γιατί οι μέλισσες παίρνουν ρυθμό από τη μηχανή και αερίζονται πιο σωστά, μειώνοντας τον κίνδυνο ασφυξίας μελισσών. Εγώ πάντως σβήνω κανονικά τη μηχανή κι όταν φορτώνω κι όταν ξεφορτώνω, και δεν αντιμετώπισα ποτέ πρόβλημα σε κανένα μελίσσι.
Διαχείριση των μελισσών που μένουν έξω
Πρέπει να ξέρετε ακόμα ότι τα βράδια ειδικά όταν οι θερμοκρασίες έχουν ανέβει σε ασφαλές επίπεδο δεν γυρνάνε όλες οι μέλισσες της κυψέλης, μερικές μένουν έξω στα λιβάδια κι επιστρέφουν το πρωί. Αυτό είναι πρόβλημα για όσες μέλισσες γυρίσουν το πρωί και δεν βρουν την κυψέλη τους εκεί. Θα δείτε πολλές τέτοιες μέλισσες να μαζεύονται σε μπαλάκια στο σημείο που υπήρχε η κυψέλη τους.
Υπάρχει λύση και γι' αυτές όμως. Αν αφήσουμε 2-3 μελίσσια στο μελισσοκομείο και δεν τα πάρουμε όλα, τότε οι συλλέκτριες μέλισσες αυτές θα μπουν εύκολα μέσα σε αυτά τα μελίσσια, τα οποία θα τις δεχτούν ευχαρίστως και θα δυναμώσουν και πολύ από τις εργάτριες αυτές. Θα αναγκαστούν να μπουν σε αυτά τα μελίσσια ακόμα κι αν αυτά είναι αρκετά μέτρα πιο μακριά από το σημείο που ήταν η παλιά τους κυψέλη.
Ασφαλής πρόσδεση και μετακίνηση
Όταν λοιπόν φορτώσουμε τα μελίσσια μας, τα δένουμε όλα πολύ καλά. Είναι καλύτερο να κάνουμε ένα δρομολόγιο παραπάνω, παρά να βάλουμε πολλά μελίσσια πάνω στο φορτηγό μας με κίνδυνο να μας πέσουν. Όταν τα δέσουμε ξεκινάμε το ταξίδι μας, με προσοχή πάντα.
ΠΡΟΣΟΧΗ… Κατά τη μεταφορά πρέπει οι θύρες των καπακιών να είναι ανοιχτές για να μπαίνει αέρας στα μελίσσια, εξασφαλίζοντας τον απαραίτητο αερισμό κυψέλης. Στον δρόμο ανά τακτά χρονικά διαστήματα πρέπει να ελέγχουμε ότι τα μελίσσια είναι καλά, ότι δεν έχουν ξεσφίξει οι ιμάντες πρόσδεσης, τα σχοινιά κτλ.
Άφιξη στον προορισμό και κίνδυνοι
Όταν φτάσουμε στον προορισμό μας δεν πρέπει να καθυστερούμε και πολύ και καλό είναι να ξεφορτώσουμε γρήγορα, γιατί τα μελίσσια από όλη αυτή τη διαδικασία έχουν αγχωθεί πολύ και αναπτύσσουν μεγάλες θερμοκρασίες μέσα στις κυψέλες.
Γι' αυτό δεν μεταφέρουμε ποτέ μελίσσια που έχουν αρκετά μέλια, γιατί αν οι κηρήθρες είναι βαριές από το μέλι είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα λιώσουν κατά το ταξίδι όταν ανεβαίνει η θερμοκρασία μέσα στην κυψέλη λόγω του κλεισίματος και του άγχους των μελισσιών, κι όταν λιώσουν οι κηρήθρες το μελίσσι πνίγεται…
Τρύγος πριν τη μεταφορά και άνοιγμα κυψελών
Γι' αυτό αν τα μελίσσια μας έχουν μέλι, πρώτα τα τρυγάμε και μετά τα μεταφέρουμε. Όταν τα ξεφορτώσουμε, τότε φοράμε γάντια και μάσκα και ανοίγουμε τα πορτάκια.
Τα ανοίγουμε αφού πρώτα ρίξουμε καπνό, γιατί αν τα ανοίξουμε χωρίς καπνό, όπως είναι νευριασμένες από το ταξίδι, θα πεταχτούν όλες μαζί και θα μας ορμήσουν, κάνοντας αδύνατο το άνοιγμα των υπόλοιπων μελισσιών. Ρίχνουμε καπνό λοιπόν και ανοίγουμε γρήγορα γρήγορα όλα μας τα μελίσσια, ενώ φοράμε γάντια και μελισσοκομική μάσκα, γιατί παρ' όλο τον καπνό αρκετές μέλισσες που πετάγονται έξω κατά το άνοιγμα μας επιτίθενται.
Θέλει προσοχή αυτή η διαδικασία και άνοιγμα με τη σειρά όλα τα μελίσσια, γιατί αν ξεχάσουμε κάποιο κλειστό, τότε αυτό θα σκάσει μέσα σε λίγες ώρες, προκαλώντας ασφυξία μελισσών.
Εναλλακτικές ώρες μετακίνησης
Το επόμενο βράδυ επαναλαμβάνουμε την ίδια διαδικασία και για τα υπόλοιπα μελίσσια μας. Τη διαδικασία αυτή, το κλείσιμο και τη μεταφορά των μελισσιών δηλαδή, μπορούμε να την κάνουμε και χαράματα, αν η διαδρομή είναι έως 3-4 ώρες και δεν υπάρχει περίπτωση να μας πιάσει πολύ ζέστη στον δρόμο.
Για τον τακτικό έλεγχο και τη φροντίδα των μελισσιών στο βουνό, ένα ευέλικτο μικρό φορτηγάκι είναι ο καλύτερος συνεργάτης.
Ασφαλώς ίδια διαδικασία ακολουθούμε για όλες τις νομές ακόμα και αν τα μελίσσια είναι μικρότερα σε μέγεθος, όπως στο πεύκο που πολλοί μελισσοκόμοι πηγαίνουν μονά, δεκάρια μελίσσια.
Και σε αυτή την περίπτωση χρειάζεται ανάλογη διαδικασία ώστε τα μελίσσια πριν μπουν στο πεύκο να κάνουν γόνους, και καθαρισμός της θέσεις απαιτείται και πάρα πολύ μεγαλύτερη προσοχή για αποφυγή πυρκαγιάς καθώς οι πευκοβελόνες είναι πάρα πολύ εύφλεκτο υλικό.
Καλά μέλια, συνάδελφοι…
MELISSOCOSMOS ελάτε να γνωρίσουμε τον μαγικό κόσμο των μελισσών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου